مدیریت | عضویت امروز: ۱۳۹۹ سه شنبه ۲۹ مهر
نشست هنرمتعالی

  



مشروح اخــــبار
ارسال به دوستان  نسخه چاپی
مشاور مذهبي «مختار نامه»:
 کشته شدن پسر عمر سعد به دست مادرش در تاريخ نيامده است
سريال مختارنامه يکي از سريالهاي جذاب و پرمخاطب تلويزيون در سال گذشته بود. اين سريال که به دليل اتصال تاريخي و اعتقادي اش با ماجراي کربلاي حسيني و ماجراي خون خواهي مختار از قاتلين امام حسين(ع) به اين حد از محبوبيت دست يافته است
سريال مختارنامه يکي از سريالهاي جذاب و پرمخاطب تلويزيون در سال گذشته بود. اين سريال که به دليل




اتصال تاريخي و اعتقادي اش با ماجراي کربلاي حسيني و ماجراي خون خواهي مختار از قاتلين امام حسين(ع) به اين حد از محبوبيت دست يافته است معمولا در پايان هر قسمتش با اما و اگرهاي اهالي علم و انديشه و کارشناسان تاريخ مواجه شده است. گرچه شبکه يک سيما سعي کرده است هر جمعه شب در برنامه هنگام درنگ به شبهات تاريخي و اعتقادي موجود درباره شخصيت مختارثقفي و حواشي قيام مختار چون حضور ايرانيان در اين نبرد و يا نقش زنان و ... پاسخ دهد اما بازهم جاي درنگ براي اين روايت هاي تاريخي باقي مي ماند. در آخرين قسمت مختارنامه که جمعه شب تقديم بينندگان سيما شد، ماجراي قتل پسر عمر سعد توسط مادرش موضوع بحث در فضاي رسانه مجازي و مکتوب شد. چنانچه دکتر خسروپناه با خرده گيري بر سازندگان اين مجموعه اين بخش از سريال را نادرست عنوان کرده و مختار را عامل مرگ پسر عمر سعد دانست.
حجة الاسلام رسول جعفريان که با عنوان کارشناس مذهبي و مشاور ديني ميرباقري در اين مجموعه عظيم همکاري داشته است در مطلبي در وبلاگ خويش دراين رابطه به ايراد ديدگاه خويش پرداخته است. جعفريان درباره شخصيت مختار ثقفي مي گويد: مختار چهره مقبولي در جامعه شيعه امامي داشته و از قديم الايام تاکنون، نگاه منابع شيعي به وي مثبت بوده است. اين به خاطر رواياتي است که از امامان در باره وي نقل شده است. در مقابل، منابع تاريخي مخالف شيعه که انعکاس دهنده ديدگاه اشراف کوفه و گرايش هاي اموي و زبيري اند، از همان ابتدا، از مختار يک چهره منفي ساخته اند. البته مختار، شخصيت معصوم و غير قابل ايرادي نيست؛ مردي سياسي مانند بسياري از سياستمداران ديگر اما جانبدار اهل بيت است. طبيعي است که خطا هم داشته باشد؛ امادر مجموع نگاه علماي شيعه به وي مثبت است. اهميت مختار در جامعه شيعه به حدي است که تبديل به يک شخصيت حماسي شده و در تعزيه و نقاشي هاي قهوه خانه اي و جز اينها، اقدام وي براي گرفتن انتقام از قاتلين امام حسين (ع) همواره با نگاه مثبت مورد توجه بوده است. تصور کنيد، هرچه جايگاه امام حسين مقدس است، کار مختار براي مواجهه با قاتلان حسين (ع) هم مقدس جلوه گر شده بود.
رييس کتابخانه مجلس درباره رعايت تام روايتهاي تاريخي در «مختارنامه» اظهار مي دارد: داستان قيام مختار داستان مبهمي در تاريخ اسلام نيست. منابع به ويژه آنچه که از طريق ابومخنف و برخي از مورخان عراقي نقل شده، در باره وي و ماهيت قيام وي گوياست.
وي ادامه مي دهد: تاريخ نويسي حتي آن هنگام که در قالب يک پژوهش جدي انجام مي شود، همواره متاثر از فضاهاي فکري و شرايط تاريخي خاص و افکار و انديشه هاي مورخ و محقق و جاري زمانه آن است. اين به معناي بي ارزش بودن آن نيست، چنان که به معناي باطل بودن آن هم نيست. اما به اين معناست که بايد توجه داشت که هر آنچه گفته مي آيد، درست نيست و همواره ممکن است مطالب پس و پيش شود. اين در پژوهشهاي تاريخي است، حال وقتي سراغ يک اثر هنري مثل شعر يا نقاشي يا فيلم مي رويد، تکليفتان روشن است. شما با شناختي که از تاريخ داريد، با هنر و خلاقيتي که داريد، با احساس و عاطفه اي که داريد، سعي مي کنيد آنچه را شناخته ايد به صورت يک امر تأثير گذار روي بيننده ترسيم کنيد. پيداست که اين کار تنها به اعتماد يک پژوهش تاريخي و با تکيه بر يک تصور مقبول از يک جريان تاريخي مي تواند شکل درستي بگيرد. اما حقيقت آن است در فيلم، شما روي تأثيرش تکيه مي کنيد نه تحقيقش. در اين صورت نبايد چندان پايبند به تاريخ باشيد. ما در مختار نامه شاهد بيشترين تلاش براي تطبيق با تاريخ هستيم. تحقيقا در مقايسه با موارد مشابه، به لحاظ تطبيق با تاريخ بهترين باشد؛ اما همان طور که عرض کردم عرصه هنر، همه نوع آن، عرصه واقع نمايي پژوهشي نيست، عرصه نمايش چيزي است که حقيقت بودن آن در جاي ديگري پذيرفته و اينجا به فکر تأثير گذاري آن با استفاده از فضاهاي هنري و خلاقيت هاي انساني و عواطف بشري است.
جعفريان در خصوص ايراداتي که بر اين سريال تاريخي وارد است، مي گويد: در مختارنامه، مواردي وجود دارد که يا روايت آن ضعيف است يا انعکاس آن به صورت صريح چندان به مصلحت نبوده است. کشته شدن پسر عمر سعد به دست مادرش در تواريخ نيامده اما آقاي ميرباقري به دلايلي آن را داستاني کردند. مصلحت هاي ديگري هم از اين دست داريم. کما اين که برخي از انواع عذاب هايي که مختار نسبت به قاتلان امام حسين (ع) داشت در فيلم انعکاس نيافته است.
شايد تصور آقاي ميرباقري آن است که تواريخ در اين باره غلو کرده اند. من هم بعيد نمي دانم، اما به هر حال، ايشان از روي مصلحت انديشي و عدم امکان ارائه آنها در سيما، آن صحنه ها را نياوردند
روزنامه قدس.
تاريخ: ۱۳۹۰/۲/۱۱

کلیه حقوق سایت متعلق به هنر متعالی می باشد.
کپی برداری از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع است.