مدیریت | عضویت امروز: ۱۳۹۸ جمعه ۲۸ تير
نشست هنرمتعالی

  



مشروح اخــــبار
ارسال به دوستان  نسخه چاپی
  به مناسبت سالروز شهادت بنت الهدی صدر متفکری که برای تربیت زنان به عرصه داستان نویسی روی آورد
بنت‌الهدی صدر از نخستین زنان مسلمان بود که با اهداف تربیتی به داستان نویسی روی آورد. داستان‌های او به فارسی نیز ترجمه شده‌اند.
رژیم بعث عراق در ۱۹ فروردین ۱۳۵۹ یکی از مهم‌ترین متفکران جهان اسلام یعنی آیت‌الله سیدمحمدباقر صدر را به شهادت رساند و خسران بزرگی را به تفکر اسلامی وارد آورد. آیت‌الله صدر در زمان شهادت در اوج دوران پختگی فکری خود بود و اگر این جنایت در حق جهان اسلام روا داشته نمی‌شد به یقین تفکر اسلامی و به تبع آن جهان اسلام مسیر بهتری را طی می‌کرد. اما همراه با آیت‌الله محمدباقر صدر، رژیم بعث به دستور صدام حسین، خواهر این متفکر برجسته جهان اسلام یعنی بنت الهدی صدر را نیز به شهادت رساند و البته هیچگاه پیکر آنها را نیز تحویل نداد. به عبارتی اکنون هیچ مزاری برای بنت الهدی صدر وجود دارد. متأسفانه تاکنون درباره بنت الهدی صدر، بویژه در موضوع نقش او در موضوع تربیت دختران، پژوهش‌های چندانی صورت نگرفته است. او از نخستین بانوان مسلمان بود که نقش تربیتی هنر و ادبیات را دریافت و تلاش‌های فکری خود را در این راه سامان داد. آمنه (بنت الهدی) صدر (متولد ۱۳۱۶ در کاظمین عراق) از مشاهیر خاندان صدر است. او در سن ۱۱ سالگی به همراه برادران خود سیداسماعیل و سیدمحمدباقر برای کسب علم به نجف اشرف مهاجرت کرد و در زمینه‌های فقه، حدیث، اخلاق و تفسیر به تحصیل پرداخت و به درجه اجتهاد رسید. مهم‌ترین استاد او در نجف برادرش، آیت‌الله سیدمحمدباقر صدر بود. بنت‌الهدی صدر پس از پایان تحصیلات برای احیا فرهنگ غنی اسلامی به تربیت دختران و زنان مسلمان مشغول شد و مدیریت مدارسی به نام الزهرا را در شهرهای بغداد و کاظمین بر عهده گرفت و با برگزاری جلسات فکری و مذهبی مختلف به تهیه مقالات و ایراد سخنرانی در زمینه‌های گوناگون اسلامی پرداخت. این عضو برجسته خاندان صدر در ادامه فعالیت‌های فرهنگی خود وارد عرصه سیاست نیز شد و با نگارش مقالات و کتاب‌های دینی در فضای وحشتی که رژیم بعثی عراق برای شیعیان پیش آورده بود، تأثیر بسیاری بر زنان گذاشت. همانطور که اشاره شد بسیاری از پژوهشگران بر این عقیده‌اند که او نخستین بانوی شیعه بود که برای تربیت زنان و دختران عراقی وارد عرصه داستان‌نویسی شد. داستان‌ها و مقالات بنت الهدی در راستای احقاق حقوق زن مسلمان و شیعه جدال‌های بسیاری برانگیخت و در کمترین حالت باعث شد تا مردانی که حقوق دختران و همسران خود را تضییع می‌کردند، دیگر نتوانند رفتار استبدادی خود را به اسلام نسبت دهند. او مانند دیگر مشاهیر خاندان صدر به مشکلات جهان اسلام (و نه صرفاً محل زندگی خود) توجه داشت. به طور مثال شخصیت محوری داستان «آخرین هدیه» زنی است که همسرش در جنگ کرامه به دست صهیونیست‌ها شهید شده است. بنت‌الهدی صدر تحقیقات بسیاری نیز درباره مهم‌ترین زنان تاریخ تشیع داشت و «زن در زندگی پیامبر اکرم (ص)» مهم‌ترین اثر پژوهشی اوست. زندگی عملی او نیز مانند حضرت زینب کبری (س) بود. پس از دستگیری برادر و استادش آیت‌الله سیدمحمدباقر صدر، بنت الهدی فعالیت‌های علنی شدیدی را بر علیه رژیم بعث عراق آغاز کرد که منجر به دستگیری‌اش شد. در نهایت نیز این برادر و خواهر در ۱۹ فروردین ۱۳۵۹ زیر شکنجه‌های مزدوران بعثی به شهادت رسیدند. ترجمه فارسی مجموعه آثار داستانی بنت الهدی صدر در ایران به همت انتشارات مؤسسه امام موسی صدر منتشر شده که «تولد دوباره»، «دیدار در بیمارستان»، «دو زن و یک مرد»، «آخرین هدیه»، «نبرد با زندگی»، «در جست و جوی حقیقت» و «دیدار عروس» عناوین این مجموعه است. از میان این مجموعه کتاب «آخرین هدیه» بسیار مورد توجه جوانان ایرانی قرار گرفته است. این کتاب شامل پنج داستان با این عناوین است: «کاش می‌دانستم»، «سودای زیان بار»، «آخرین هدیه»، «واپسین روزها» و ماجراجویی». داستان «کاش می‌دانستم» درباره دختری است که به سرطان مبتلا شده است و از خدا برای کارهایی که انجام نداده و نیز توبه از کارهای نادرست مهلت می‌خواهد. «سودای زیان بار» داستان گفت‌وگوی دختر جوان و نامزدش است که نخستین روزهای نامزدی را می‌گذرانند. پسر از عشق دم می‌زند که همانند جریان الکتریسیته است و به حرکت درآمدنش نیاز به مقدمات چندانی ندارد و … دخترک از شنیدن کلمات پراحساس، احساس غرور می‌کند. پسر قصد دارد هرچه زودتر مراسم ازدواج را برگزار کند چون اعتقاد دارد بدون دختر زندگی برایش مفهومی ندارد. «آخرین هدیه» داستان هدیه‌ای است که مرد قبل از رحلتش برای محبوبش فرستاده است. همسر بی‌صبرانه منتظر هدیه‌ای بود که عنوان آخرین هدیه را یدک می‌کشد. داستان «واپسین روزها» بیان حالات زندگی زنی است که می‌داند به زودی سرای فانی را ترک می‌کند. آنچه از مفهوم زندگی می‌داند برای خواهرش به یادگار می‌گذارد. داستان «ماجراجویی» از جایی شروع می‌شود که بیداء می‌خواهد بداند چرا آسیه به خواستگاری فؤاد جواب رد داده است. بیداء قصد دارد با ازدواج با فؤاد که مردی خوش تیپ، آداب‌دان و خوشرفتار است و موقعیت اجتماعی و مالی خوبی دارد مقدمات آشتی فؤاد با دین را فراهم کند انتشارات مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر همچنین سفرنامه «بر بلندی‌های مکه» و مجموعه مقالات «جایگاه زن در اسلام» بنت الهدی صدر را نیز منتشر کرده است.
تاريخ: ۱۳۹۸/۱/۱۹

کلیه حقوق سایت متعلق به هنر متعالی می باشد.
کپی برداری از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع است.